Айлық архив: қаңтар 2016

Ғалымжан Ибраһимов түркi-татар ойшысы, түркi-татар бiлгiрI, түркi-татар жазушысы

Ахмет Байтұрсынұлының татар тіліндегі мақаласы табылды Жақында Қазан қаласына ғылыми іссапармен барып қуанышқа кенелдім. Татарстанның «Біздин юл» (Біздің жол) журналының 1928 жылғы 2-санынан Ахмет Байтұрсынұлының төмендегі мақаласы табылды! Бұл еңбек Қазақстандағы библиографиялардан ұшыраспап еді. Мақала кейіпкері – татар арасында біздің алашшылдармен пікірлес болған қайраткер, ұлтшылдығы үшін құрбан болған, совет ұлттарының ...

Толығырақ »

Ақсуаттың Амангелдісі

«Июнь жарлығына» қарсы шыққан Мүрсәлім болыс туралы не білеміз? Биыл бүкіл қазақ даласын дүр сілкіндірген 1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалысына 100 жыл толмақ. Бұл тарих табалдырығын енді аттап отырған 2016 жылдың басты оқиғасының бірі десек, қателеспеген болар едік. Күні өтіп бара жатқан Ресей патшасы II Николайдың бұл жарлығы қазақ тарихында «Зілді ...

Толығырақ »

Баспасөздің бас сардары

Шерағаңның шекпені Тентекті де сыйлаған, Теліні де сыйлаған. Таланты егер бар болса, Тепкілеуге қимаған! (Журналистік фольклордан) Қазақ баспасөзінің серісі де, перісі де баршылық. Ал шері біреу ғана. Ол – Шерхан шері. Дәл осындай атау­мен Шерияздан Елеукенов елеулі мақала жазған. Қазақ тілінің лексиконында балталаса бұзылмайтын «Шерағаңның шекпені» деген тіркес бар. Сонау ...

Толығырақ »

Қымыз

өндіруде жетістік қандай, кедергі неде? Ұлттың толқынды жарып шығып толысатын, гүлденетін, өзін-өзі танитын кезі болады. Ондай сәт қандай уақытта бақ болып, бақыт болып орнайды? Бұғаудан құтылып, жалтақтаудан, жалпақтаудан арылып, бүкір белі жазылғанда, құнысқан иығы түзелгенде, яғни тәуелсіздігін алып, азаттығына ие болғанда ғана, бақ та, бақыт та төңірегіне шуақ шашып тұрады. ...

Толығырақ »

Алаштың Орталық Азиядағы тұлғасы Мырза Наурызбайұлы

Алаш тарихында айтулы бір оқиға бар. Ол – 1924 жылы маусымда Орынборда өткен Қазақ білім­паз­дарының тұңғыш сиезі (түпнұсқа атауы). Бұл – ХХ ғасырдың бас ши­регіндегі ағартушылық, дүние­та­ным­­дық, ғылыми бағдары жөнінен ең ма­ңызды жиын болатын. Сол сиезге қа­тысқандар кейін, 30-жылдары түгел дер­лік нақақ репрессияланды, атыл­ды. Арасында жалғыз адам тірі қалды. Ол ...

Толығырақ »

Рахима

ХХ ғасыр басындағы ұлт зиялыларының аңсаған арманы ел тәуелсіздігі, Қазақ елінің жеке мемлекет ретінде қалыптасуы болатын. Осы жолда өмірлерін қиған кешегі ұлт көсемдерінің бірі, Алаштың ардақты ұлы Хайретдин Болғанбаев туралы соңғы жылдары Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің ғалымдары зерттеуімен бірқатар құнды еңбектер жарық көрді. Осы жазбаларды оқып отырғанда көзімізге тез ...

Толығырақ »

«Шаршы алаңға… шақырылады!»

Кеңестік мұсылман халықтары арасында тұңғыш рет әлем чемпионы болған, 1976 жылғы Монреаль Олимпиадасында КСРО құрама командасынан жалғыз өзі финалға жетіп, күміс жүлдегер атанған гүрзі жұдырықты өзбек боксшысы Руфат РЫСКИЕВПЕН әңгіме Сарыағаш санаторийі. Жылына бір келетін еңбек демалысымыздың жеті күнін осы емдеу-сауықтыру орнына бөлу соңғы жылдары әдетке айналған жайт. Биыл да ...

Толығырақ »

Дарынымен танылған тұлғалар

Әдебиет, ғылым, техника, өндіріс, мәдениет саласында жоғары жетістікке қол жеткізген жастарға берілетін Қазақстан Ленин комсомолы сыйлығы Кеңес Одағы аумағында алғашқылардың қатарында белгіленді. Оған дейін тек Украинада Н.Островский атындағы Украин Ленин комсомолы сыйлығы болған еді(1958). Қазақстан Лениншіл коммунистік жастар одағы тағайындайтын сыйлық 1964 жылдан 1990 жылға дейін екі жылда бір рет ...

Толығырақ »

Қайырымды үміт мүйісі немесе Жер шетіне сапар

Осы уаққа дейін қал-қадерімізше біраз жерді аралаған екенбіз, біршама ел мен жұртты көріппіз, сол елдердің суын ішіп, дәмін татыппыз. Сәулеті мыңжылдықтар тереңінен тамыр тартқан қалалармен танысыппыз, табиғаты ертегі мен аңызға лайық өңірлерді та­ма­шалаппыз. Соның бәрі де есімізде, кө­бісі хатқа түскендей жат­таулы, жадымызда қаттаулы, әсері мол сапарлар. Жаныңды толқытқан,  қуанышқа бөлеген ...

Толығырақ »

«Дүниедегі ең жақсы халық – қазақ»

Себебі, ол Ұлы даладай дарқан, мәңгілік күндей мейірлі, бейбітшіл халық, – дейді ҚР Ұлттық Ғылым академиясының президенті, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты, ҰҒА академигі, профессор Мұрат Жұрынов. – Құрметті Мұрат Жұрынұлы, өзіңіз ғылымға келген, үлкен өмір­­ге енген жылдардағы қоғам ізгілігі, адами қасиеттер қандай еді? Қолұшын берген қамқор жандар ұшырасты ма? – Екі ...

Толығырақ »